Τετάρτη, 10 Οκτωβρίου 2012

Γιατί λέμε "κρασί" τον οίνο;

Το κρασί ονομάζεται "οίνος".
Πώς καταλήξαμε όμως να τον λέμε "κρασί";



Οι αρχαίοι Έλληνες είχαν κρασί πολύ πιο δυνατό από το σύγχρονο. Επειδή ήταν και της φιλοσοφίας "μέτρον ἄριστον" συνήθιζαν να το ανακατεύουν με νερό, ώστε να μην τους μεθάει και να το απολαμβάνουν σιγά -σιγά.
Το ρήμα που σημαίνει "ανακατεύω" στα αρχαία είναι το "κεράννυμι".
Η μετοχή του Παρακειμένου μας δίνει τον τύπο "κε-κρα-μένος" (αυτός που έχει ανακατευθεί), ενώ το ουσιαστικό που παράγεται είναι η "κρᾶ-σις". 

Βλέπετε τώρα από πού προέκυψε η ρίζα της λέξεως (ΚΡΑ); Κι έτσι έχουμε: "κρα - σί".


Η ελληνική γλώσσα, ωστόσο, είναι τόσο πλούσια, ώστε για κάθε ιδιαίτερο "ανακατεύω" έχει και διαφορετική λέξη.

Δηλαδή: "κεράννυμι"= ανακατεύω υγρό με υγρό.
               "φύρομαι" = ανακατεύω υγρό με στερεό (π.χ. "αιμόφυρτος").
               "μίγνυμι" = ανακατεύω στερεό με στερεό (π.χ. "μίγμα").

Ας πούμε, λοιπόν, πριν τσουγκρίσουμε τα ποτήρια με το κρασάκι μας "εὐοῖ εὐάν!", όπως έλεγαν οι πρόγονοί μας... είναι άλλωστε το επιφώνημα από το οποίο προκύπτει το..."εβίβα"! 



5 σχόλια:

  1. Ιδιαίτερα ενδιαφέροντα όσα μας γράφεις καλή μου Ελένη. Σε ευχαριστούμε πολύ.

    Υ.Γ. Τέλεια η νέα εμφάνιση του blog σου!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ευχαριστώ πολύ για την αποδοχή και τα καλά λόγια σου, Άννα μου!
      Το blog δεν θα ήταν τόσο όμορφο αν δεν με παρότρυνες εσύ, έμπνευση και Μούσα μου! ;)

      Διαγραφή
  2. μελίφρονα οίνον εκίρνα....να και το σημερινό κέρασμα :)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. συγχαρητηρια για την υπαρξη αυτου του ιστολογιου, ειθε να διαδωθει

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Πρώτη φορά συνδέθηκα με το ιστολόγιο σας και θα ήθελα απλά να σας συγχαρώ αλλά και να ευχηθώ όπως παραμείνει πάντοτε ένας φάρος για μας τους νεοέλληνες που χάνουμε την επαφή με την πιό ζωντανή, μεστή και ακριβή γλώσσα του πλανήτη!

    ΑπάντησηΔιαγραφή